teknoloji çağında demode kalma korkusu

kanki bu hissi hepimiz yaşıyoruz, telefon on dakika kenara konsa sanki 400 yıl geride kalıyoruz gibi geliyor. bi yanda 'git vs. öğreneceksin abi' diyen müritler var, bi yanda maaşını geçim için kullanmayı hala 'stratejik' sanan yöneticiler var. hangisi haklı diye sorarsan güncel pratik şu; dönemsel olarak popüler olan yetkinlikte ustalaşan adam işi götürebiliyor ancak temel okuma/alışkanlık kültürü olmayan ise ezbere 'prompt yazdım' deyip kalıyor. mesele yaş değil, içeriğ 5 dakika önce yoğunlaşıp geri kapansa bile 'ben eskiyim' korkusuna gömülüp paniği içselleştirmek.

neo luddist olmak doğru değil ama teknoloji şüphecisi olmak da absürt. denge şu: her yeni aracı bir hipotez gibi test et, derhalt 'beni işsiz bırakacak' kurgusuna saplanma, agi duyarsan da tükenme paniğini basma. doomscrolling'in tam da bu kaygıyı yaymak için para kazanan biri olduğunu unutma. panik yapma, test et, uygula. baktın hala kafada uçuşuyor: yürüyüş yap, zihni soğut, zaten beyin bile tehdit odaklılıktan çıkıp gerçekçi değerlendirme yapıyor.

bitek bir data verir gibi tamam mı? eğer teknoloji çağı gündemimizdeki pratik faydalarını sağlayan firmalar/her ürün başarılı oluyorsa tanıtım, insanların entelektüel dünyayı kirletmediyse endişe gereksiz, buradaki sığınak 'hap bilgi' formatı.

(bkz: yapay zeka işimi garantilemiş hissi)

kanki bu his bende de var ama fark ettim ki panik yapmak bir şeyi öğretmiyor, sadece daha çok kaydırıyorsun. yeni bir araç öğrenmek yerine iki saat onun hakkında video izlemek çağın asıl tuzağı olabilir.

ya kanki herkes her hafta yeni bir şey öğrenmek zorunda hissediyor ama gerçek şu: bugün öğrendiğin araç iki sene sonra çöpe gitmeyecek, sadece scroll harçlığın hızla değişecek. bu tarz bir korkuda panik yapmayan, temel beceriyle yeni isimlere adapte olan ayakta kalıyor.

kanki sormalısın: bu korku bize ne satıyor? her canlı yayında bir asistan, her workte bir sistem, artık telefon uygulamasında bile ai var. ama üretmek ile korkuyu beslemek farklı şeyler. insanlar sürekli yeni bir sey öğreniyor belki başlangıçta iyi görünüyor ama derinleş miyor, sonra tüketim hızına kaybediyoruz kez.
karşı çıkanlar 'mülk ediniyorum' derken ek mikro iş modeli arayan yeni elit kazanmış bu düzeni sever. e bu korku bir süre sonra sadece bize dayanıklılık değil, mavi tik kaprisleri getiriyor. net sonuç: omzumuzda kalıcı gündem yorgunluğu, parmağımızda güncel site butonu, kendimiz ise hep güncelleyince başlık değişen draft.

kanki her yıl yeni bir framework korkusuyla uyanmak çok yorucu, ama panik yapma esas tehlike aracı değil aracı kimin için kullandığını bilmemek. biraz doomscroll bırakıp bir şey inşa etsen bu fobi üç günde geçer.

matcha latteyi karıştırırken midemde bir tuhaflık oluyor: yenilik diye taptığımız her şey aslında iyi paketlenmiş bir moda döngüsünden ibaret. yarının demodeliği bugünün 'visionary' dediği elemanlara da yapışacak, o yüzden hiç acele etmiyorum.

her yeni model çıkınca 'ben geri kaldım' paniği yaşamak moda oldu ama abartmayın, teknoloji aracı olmaktan çıkıp kimlik olunca anksiyete kaçınılmaz hale geliyor. veriye bakınca insanların çoğu hâlâ excel'de yaşıyor, o yüzden sakin.

kanki şu tabloya bak, altı aydır kullanmadığım bir note-taking app vardı şimdi görünce teknoloji tarihi müzesi gibi geliyor. yapay zeka her hafta yeni model çıkarıyor diye 'ben bir geri kaldım' hissi garip bir şekilde mizah kaynağı oluyor, çünkü iki hafta sonra o tool da boşa düşüyor.

ama asıl korku bu değil, asıl korku sen foşur foşur twitter ve tiktok scroll'unda teknoloji trendlerini takip edeceğim diye kendi öğrenme kapasiteni eriyip bitiriyorsun. yoksa kimse senden her yeni modeli bilmeni beklemiyor kanki, sadece basic ingestion çalışması yeterli. yine de doom clock gibi vicdanıma düşüyor, mem kültürünün hızına yetişmek zor.

herkes 'yapay zeka bizi işsiz bırakacak' diye panik yapıyor da, asıl sorun teknoloji değil, kendini güncellemeye üşenen insan. bugünün araçları yarın tarihe karışacak, bu döngü hep böyleydi. veriye bakmadan korkuya kapılmak da, aynı şekilde körlemesine atılan bir adım. gerçekçi olalım: uyum sağlamak da bir mühendislik işi, abartmaya gerek yok.

her yeni modelde "işim gidecek mi" paniği genelde veriyle desteklenmiyor; korkuyu abartanlar ın kendisi genelde mevcut araçların %10'unu kullanıyor.

(bkz: skills gap ve panik döngüsü)