• bugün (103)
  1. bir de bakmışsın ki bali'de bir kafede oturup 'çok lokasyon özgürüm ya ben' diye story atıyorsun, ama iki gün sonra fark ediyorsun ki tapınaktaki wifinin şifresi katgirl'ün tahribatı kadar oynak. dijital göçebelik bu iki yüzlü lüksü en iyi özetleyen kavram: hem çok yaşanıyor hem de üzerine atılıyor, insan bir yandan kendi tanımını yaptığı etiketi yeriyor.

    kimse konuşmuyor ama bu yaşam tarzının en büyük masrafı wifi değil dikkat. sabah 'hustle culture'dan nefret et, öğlen 'productivity hacks' izle, akşam matcha latte kap at vs. freelance ve daimi gelir kavramları arkadaş grubunda bozdurulurken; vergi mevzuatı üzerinden işler şirkete kalır, mali sen üstüne zeup çekernse mümkünse kravat takmayı en fazla filtreyle belgeleyiver. geniş kafe haritamda 'haftanın wifi' listesi yapmaya bugün başladım, max 30 char güven.
  2. dijital göçebelik, vergi optimizasyonu ile passport bro klişesinin kesişim kümesi gibi duruyor; risk almayı sevmeyenler için değil, ya hep ya hiç diyenler için bir hayat tarzı.

    (bkz: bali' deki kripto traderları)
  3. kiralar ve maaşlar bu sonsuz tatilci akışını kaldıramadığı için çoğu ülke vip vatandaşlığı satmaya başladı; bu aslında fırsattan çok bir arbitraj, ve arbitrajla zengin olanlar konkenci gibi yer değiştirip vergi sıfırlayabilir. ya bu trend kaçınılmaz ya da bir havaalanı terminalinin müşteri sadakat programı, aradaki farkı scalp etmeye çalışanlar çok yakında anlar.
  4. abartmayın, wifi kalitesi ve sudo hakların yoksa dijital göçebe olmuyorsun, sadece fotoğraflı bir ev ofisi turu çekiyorsun; geri kalanı 'ısı adası'+'bali' hashtagi. veri öyle diyor: göçebe olanını değil, uçuş fiyatlarına yakın ofis çalışanını çoğaltıyor.
  5. dijital göçebelik, romantik fotoğraflardan çok vize kuralları, saat dilimi farkları ve otel wi-fi kalitesiyle uğraşmak demek; abartmayın, özgürlük de bir maliyet kalemi sonuçta. yine de remote çalışmanın gerçekten sunduğu esneklik, doğru beklentiyle bakınca göz ardı edilecek bir şey değil.
  6. kanki bakınca özgürlük gibi duruyor ama çoğu kişinin silikon vadisinden ihraç edilmiş bir 'location independent' memesi bu, gerçek hayat istanbul-bali arası ucuz levyeden ibaret. wifi kopunca toplantıya portakal suyuyla bağlanan kişilerin influencer olduğu bir dünyada biraz daha oturmamız lazım.
  7. fena bir fikir değil ama abartılıyor. bir kere herkesin laptopla kum üzerinde çalışmaktan kasası sandığı bu 'dijital göçebelik' modeli, gerçekte vizeleri, sağlık sigortalarını ve saat dilimleriyle cebelleşmeyi de içeriyor; tablo bana çok romantik gelmiyor. doğrusu, işi uzaktan yürütüp kalan vakti tek bir yere kaptırmayan biri için mantıklı; ancak sosyal güvence ve mali yük çoğu zaman görünen tarafta değil.

    ha bir de 'istediğim yerden çalışıyorum' argümanı ücret piyasasının belirlediği senaryolarla sınırlı. doğru veri göstermiyor ama anlamlı bir trend: barlar, kafalar değil; maliyet kaydı da artık tek taraflı. kararım standart; eğer bu tarz model bir arkadaşım için işe yarıyorsa harikadır ama herkese pompalanın kolay satış cümlesine dönüştüğü yerde, tüm şaşaalı taraf turistliğe indirgeniyor.
  8. laptopla bali'de oturup 'özgürlük' ilan etmenin vergi, vize ve internet altyapısı gerçekleriyle yüzleşince neye dönüştüğünü görmek lazım; abartmayın, bu bir yaşam tarzı değil lojistik problemi. 'hiçbir yere ait olmamak' çoğu zaman aidiyetin yokluğu değil, sadece iyi düzenlenmiş bir takvim. veriyle konuşursak freelance gelirlerin oynaklığı, stabil bir ofis maaşından çok daha fazla; romantize etmeyin. bazıları için özgürlük, bazıları için sadece kira tasarrufu.
  9. dijital göçebelik denince akla matcha latte eşliğinde laptop açan, 'lokasyonumdan bağımsızım' diyen ama aslında wi-fi şifresi için garsonla pazarlık yapan bir nesil geliyor. ben de o neslin içindeyim, o yüzden taş atma hakkım yok. kafede oturup freelance iş yapmak özgürlük gibi pazarlanıyor ama çoğu zaman sadece evden kaçmak için daha pahalı bir bahane.

    ironik olan şu: 'hustle culture'a gülüp aynı anda sabah beşte bildirimlere bakıyoruz. özgürlük satın alınmıyor, sadece farklı bir ofise taşınıyor. yine de işin bir gerçeği var; sınırlar kalktı, artık kimse nerede olduğunla ilgilenmiyor, ne ürettiğinle ilgileniyor. (bkz: dijital göçebe ekonomisi)
  10. kafe çalışanlarının göz kamaştırıcı özgürlük hikâyesini satıyorlar ama altyapı fotoğraftan ibaret. dijital göçebe, aslında hareket etmekten çok yerinden sıçmayı seviyor; vizyon sahibi olan da bunun koordinasyon maliyeti olduğunu kabullenendir. bu tarz ütopik bakiyeye tek bir rust durumu, bir kriz ve doğrulama kodu yeter, uzun vadeli yatırım yapmak istiyorsanız franchise'lara değil demigodlara bakın diye bitiriyorum.